Kỹ Năng cho tương lai/Tin tức AI cập nhật/Tài chính AI
OpenAI 1.400 tỷ USD, Anthropic 2.000 tỷ USD và cuộc kiểm soát AI ngày càng siết chặt
OpenAI đang tìm cách huy động ít nhất 30 tỷ USD với mức định giá khoảng 1.400 tỷ USD, trong khi Anthropic được thị trường kỳ vọng có thể tiến tới một thương vụ IPO với mức định giá khoảng 2.000 tỷ USD. Phía sau những con số khổng lồ ấy là một thực tế khác: các công ty AI hàng đầu đang đồng thời chịu sức ép từ nhà đầu tư, nhu cầu vốn và cơ quan quản lý.

Nội dung bài viết · Xem mục lục
Cuộc đua AI đang bước sang một giai đoạn mới, khi câu chuyện không còn chỉ xoay quanh việc công ty nào sở hữu mô hình mạnh hơn. Vốn, hạ tầng tính toán, khả năng thương mại hóa và cách các doanh nghiệp kiểm soát rủi ro đang trở thành những biến số quyết định giá trị của cả ngành.
OpenAI: chưa IPO, nhưng định giá tiếp tục tăng
Ngày 29/9, Bloomberg đưa tin OpenAI đang thảo luận với các nhà đầu tư về một vòng huy động vốn mới, với mục tiêu ít nhất 30 tỷ USD và mức định giá khoảng 1.400 tỷ USD, chưa tính phần vốn mới huy động. Các cuộc đàm phán vẫn ở giai đoạn đầu và các điều khoản có thể thay đổi.
Điểm đáng chú ý là khoản vốn này được xem như nguồn tài chính cầu nối trước khi OpenAI hướng tới thị trường đại chúng. CEO Sam Altman trước đó đã cho biết công ty không có kế hoạch IPO trong năm 2026, vì vậy cách diễn đạt “OpenAI hoãn IPO” cần hiểu là trì hoãn kế hoạch niêm yết trong ngắn hạn, chứ không phải từ bỏ mục tiêu trở thành công ty đại chúng.
Mức định giá 1.400 tỷ USD, nếu thành hiện thực, sẽ cao hơn đáng kể so với mức 852 tỷ USD của vòng vốn mà OpenAI hoàn tất vào tháng 3/2026. Nói cách khác, nhà đầu tư đang đặt cược rằng tốc độ tăng trưởng doanh thu và nhu cầu sử dụng AI có thể tiếp tục đủ mạnh để biện minh cho một bước nhảy định giá rất lớn.
Anthropic: 965 tỷ USD là con số đã được xác nhận
Với Anthropic, cần phân biệt rõ giữa định giá chính thức và mức định giá kỳ vọng trên thị trường.
Ngày 28/5/2026, Anthropic công bố đã hoàn tất vòng Series H trị giá 65 tỷ USD, đưa định giá sau đầu tư của công ty lên 965 tỷ USD. Đây là con số đã được doanh nghiệp xác nhận, không phải tin đồn.
Trong những tuần gần đây, thị trường bắt đầu đặt cược vào khả năng Anthropic tiến hành IPO với mức định giá khoảng 2.000 tỷ USD. Financial Times và một số nguồn thị trường đã đề cập đến kỳ vọng này, nhưng đây chưa phải mức định giá chính thức mà Anthropic công bố.
Khoảng cách giữa 965 tỷ USD và 2.000 tỷ USD vì thế không đơn thuần là câu chuyện của một vòng gọi vốn. Nó phản ánh kỳ vọng rằng thị trường chứng khoán có thể định giá doanh nghiệp cao hơn rất nhiều so với một giao dịch tư nhân, nếu nhà đầu tư tin rằng AI sẽ trở thành một nền tảng công nghệ có quy mô tương đương những hạ tầng số lớn nhất hiện nay.
Cùng lúc, áp lực quản lý đang tăng lên
Ngày 30/9, Washington Post đưa tin Ủy ban Thương mại Liên bang Mỹ (FTC) đã tiến hành điều tra đối với OpenAI và Anthropic, tập trung vào các vấn đề liên quan đến hoạt động và thực hành an toàn của các công ty phát triển AI. Cuộc điều tra chưa được FTC công bố rộng rãi tại thời điểm nguồn này đưa tin.
Điều này đáng chú ý bởi FTC từ trước đã theo dõi mối quan hệ giữa các công ty AI và những tập đoàn công nghệ lớn. Một báo cáo của FTC về các quan hệ đối tác Microsoft–OpenAI, Amazon–Anthropic và Google–Anthropic từng đặt vấn đề về tác động của các cấu trúc hợp tác này đối với cạnh tranh và thị trường AI.
Như vậy, áp lực mà các doanh nghiệp AI đang đối mặt có hai chiều. Một phía là nhà đầu tư kỳ vọng tốc độ tăng trưởng đủ nhanh để hỗ trợ những mức định giá chưa từng có. Phía còn lại là cơ quan quản lý ngày càng quan tâm đến an toàn, cạnh tranh và tác động của những hệ thống AI có sức ảnh hưởng rất lớn.
Bài toán thực sự không nằm ở con số 2.000 tỷ USD
Nhìn từ góc độ kinh doanh, những mức định giá này mới chỉ là một nửa câu chuyện. Để duy trì chúng, OpenAI và Anthropic sẽ phải chứng minh rằng tốc độ tăng trưởng doanh thu có thể chuyển thành lợi nhuận và dòng tiền ở quy mô tương xứng với lượng vốn khổng lồ đang được rót vào AI.
Đó là thách thức không nhỏ. AI đòi hỏi chi phí tính toán, hạ tầng trung tâm dữ liệu, chip và năng lượng rất lớn. Anthropic cho biết doanh thu chạy theo năm của công ty đã vượt 47 tỷ USD vào tháng 5/2026; trong khi các báo cáo gần đây cho thấy doanh thu chạy theo năm của OpenAI đang tiến gần 70 tỷ USD. Những con số này cho thấy tốc độ thương mại hóa rất nhanh, nhưng cũng cho thấy mức định giá đang đòi hỏi thị trường phải tiếp tục tin vào một quỹ đạo tăng trưởng cực kỳ mạnh.
Ở góc độ doanh nghiệp, đây mới là phần đáng theo dõi. Khi AI trở thành một lớp hạ tầng quan trọng của hoạt động kinh doanh, các thay đổi về quản lý, an toàn, giá dịch vụ hay chính sách dữ liệu của những nhà cung cấp lớn có thể tác động trực tiếp tới chi phí và mức độ phụ thuộc công nghệ của doanh nghiệp.
Vì vậy, câu hỏi quan trọng đối với các doanh nghiệp không phải là OpenAI trị giá 1.400 tỷ USD hay Anthropic có thể đạt 2.000 tỷ USD.
Câu hỏi quan trọng hơn là: khi AI trở thành hạ tầng thiết yếu, ai sẽ kiểm soát hạ tầng đó, chi phí sử dụng sẽ được phân bổ ra sao và doanh nghiệp cần chuẩn bị thế nào để không bị khóa vào một hệ sinh thái duy nhất?
Theo bộ bài phân tích "Làn sóng AI và bước nhảy của hạ tầng công nghệ" (VietnamFinance).


